اسید

اسید (ACID) سرواژه چهار ویژگی Atomicity، Consistency، Isolation و Durability است. این چهار اصل کمک می‌کنند ترنزکشن‌های دیتابیس حتی در حضور خطا، هم‌روندی یا قطع برنامه رفتار مشخص و قابل‌اعتمادتری داشته باشند. فرض کنید خریدار آخرین موجودی یک محصول را ثبت می‌کند و هم‌زمان پرداخت انجام می‌شود. بدون تعریف دقیق مرز ترنزکشن و قواعد یکپارچگی ممکن است سفارش ثبت شود ولی موجودی یا پرداخت در وضعیت نادرست بماند.

چهار ویژگی ACID با مثال‌های مستقل

نمونه SQL با بررسی موجودی

START TRANSACTION;
UPDATE products
SET stock = stock - 1
WHERE id = 42 AND stock > 0;
-- Check affected rows: exactly 1 is required.
INSERT INTO orders (user_id, status) VALUES (7, 'pending');
COMMIT;

نمونه بالا برای توضیح است. در نسخه عملی باید نتیجه UPDATE بررسی شود و اگر ردیفی تغییر نکرد، ترنزکشن Rollback شود. ایجاد سفارش، ثبت پرداخت و فراخوانی API بیرونی مرز یکسانی ندارند. اثر سرویس خارجی را نمی‌توان با Rollback دیتابیس به‌سادگی لغو کرد.

نمونه Laravel

DB::transaction(function () use ($productId, $userId) {
    $affected = DB::table('products')
        ->where('id', $productId)->where('stock', '>', 0)
        ->decrement('stock');
    if ($affected !== 1) {
        throw new RuntimeException('Out of stock');
    }
    DB::table('orders')->insert([
        'user_id' => $userId, 'status' => 'pending',
    ]);
});

اسید با CAP فرق دارد

اصول اسید ویژگی‌های تراکنش را شرح می‌دهند، اما قضیه CAP درباره محدودیت‌های دسترس‌پذیری و سازگاری هنگام قطع شبکه در سامانه‌های توزیع‌شده صحبت می‌کند. سطوح جداسازی تراکنش هم مدل‌های مختلف کنترل هم‌زمانی تراکنش‌ها را توضیح می‌دهد.

برای درک بهتر، ترنزکشن و رول‌بک را بخوانید.